• Stefan Gabriel, menader da scola

Sin la finiziun digl onn da scola 2015/16


Preziai geniturs,

Tgei ei l’incumbensa dad ina scola? Ina damonda che para egl emprem mument ualti banala. Ins tila flad per rispunder e forsa gia avon ch’ils emprems plaids pon sortir ord bucca sefan ins gia en, ch’ei pudess esser che mo in flad tonscha buca per rispunder adequatamein.

L’incumbensa centrala dalla scola ein segiramein la scolaziun e l’educaziun psicosociala digl affon. Cuort e sec. Strusch dada denton sesarva quella risposta sco in ventagl. Con cumplex che quella ei, e contas ulteriuras damondas che seresultan semuossa schon sch’ins mo inagada rescherscha la muntada dil plaid ‚psicosocial‘. L’educaziun psicosociala vesa il carstgaun numnadamein sco individi persunal e social1. Ella risguarda da promover las atgnadads individualas sco era las habilitads ch’ein necessarias per la relaziun cul concarstgaun. La scola emprova pia da sustener la individualisaziun sco era la socialisaziun ed el medem mument accumpignein nus ils affons sin lur via naven dils amuleins entochen la transformaziun da terms cun differentas variablas, per duvrar plaids ord la matematica. Tgi che s’interessescha per las ponderaziuns che las scolastas ed ils scolasts han fatg anflan sin nossa pagina digitala il maletg empalont per nossa scola, aschidadir il resultat dallas reflexiuns els teams.

Denton buca mo per nos scolars ei nossa scola liug da scolaziun. Nus essan medemamein liug da formaziun per scolasts vegnents. Aschia dattan nossas persunas d’instrucziun vinavon lur expertisa ed experientscha a scolasts futurs e possibiliteschan ad els ina scolaziun ella pratica. Era uonn han denter auter scolars dalla FMS giu la pusseivladad da fuffergnar el mistregn pedagogic e differents praticants dalla scoletta entochen sil scalem superiur perfecziunau lur formaziun tier nus. Ed era sch’igl ei buca curdau si als scolarets eran ei tonaton part digl examen final reussiu da lur stagiaria.

Igl aspect variont e multifar ei, sper la passiun per la lavur cun affons, segiramein era quel, che fa ora la fascinaziun da nies mistregn sco educaturs e scolasts. Negin di ei sco l‘auter. La gronda autonomia che resultescha ei denton era ina gronda sfida. In aspect central da nossa professiun ei pia era la reflexiun digl agen agir e da nies instruir. Sco menader da scola visetel jeu l’instrucziun ed astgel secussegliar di per di cun las scolastas ed ils scolasts per reponderar e reflectar differentas situaziuns e lur agir e sundel engrazieivels per, denton era visaus vi sin quella gronda promptadad ed aviartadad.

In ulteriur mied da sustener quella reflecziun ein evaluaziuns internas ni era externas sco p.ex. quella digl inspecturat che spetga nus en paucs onns ni quella dall’examinaziun dallas cumpetenzas da basa el rom dalla matematica alla quala nus havein priu part uonn.

Evaluaziuns e rimnadas da datas surveschan denton buca mo a nus, mobein era alla scienzia. Gia dapi l‘entschatta collaborescha nies Consorzi cun la Scola aulta da pedagogia dil Grischun. Interessai san cargar giu il rapport culs resultats cheu cun in clic.

Igl onn da scola 2015/16 va a fin ed jeu sperel dad haver dau a Vus in sguard davos las culissas dil menaschi da scola forsa buca aschi usitau, denton tuttina speronza interessant. Denton gidan tut quellas ponderaziuns nuot senza la glieud che agescha davon las culissas. Las persunas d’instrucziun che sesprovan di per di da far lur meglier pils affons da nossas vischnauncas.

Cun la finiziun da quei onn da scola vul ei dir dar adia a differentas persunas d’instrucziun: Sandra Tschuor che ha anflau ina nova sfida ella Val Medel e Gion Flepp ch‘ei sedecidius da sminuir siu pensum da lavur. Nadja Vincenz vegn dad in maun a bandunar nus, ei legra nus denton ch’ella resta tuttina en nies menaschi cun vinavon instruir enteifer las preits da nossa scola, denton sut la bandiera nova dalla Casa Depuoz. Ad els tuts giavischein nus tut il bien e bia satisfacziun en lur veta professiunala.

Sco mintg’onn descha ei era uonn da dar adia. In cumiau per cletg legreivel, cunquei che nus havein astgau accumpignar 17 scolaras e scolars duront 11 onns da lur veta, ed astgein ussa mirar co els partan el mund cun in pentel speronza bein emplenius. Per lur viadi ora el mund giavischein nus ad els tut mo il meglier e sperein ch’els prendien cun els era bialas regurdientschas da lur carriera scolastica.

Jeu giavischel a tut ils scolars in bi ed adventurus temps da stad e selegrel gia ussa– suenter mez speronza haver astgau guder bials dis da recreaziun – da puspei beneventar tuts sauns e frestgs igl atun.

A tuttas scolastas ed a tuts scolasts giavischel jeu bialas vacanzas ed in temps fritgeivel da preparaziun, per che nus sappien, cun l’entschatta dil proxim onn da scola, far in cauld beinvegni ad in tschuppel novs affons en nies miez.

Ed a Vus, preziai geniturs, giavischel jeu da tut cor in bi temps da stad cun Vos affons. Jeu engraziel per la buna collaboraziun e giavischel a tuts ventireivlas vacanzas ad in bien seveser ils 22 d’uost.

Stefan Gabriel

Fontaunas:

Bärsch, W.: Psychosoziale Erziehung in Schule und Schullandheim, en: Das Schullandheim, 3/1975, pg. 46


28 Ansichten

© 2015 Consorzi da scola Sumvitg-Trun

Fotografias: Lotar Tomaschett, scolaras e scolars dil Consorzi